تبلیغات
معرق چوب و آشنائی باآثار(خاتم وخاتم سازی وغیره....mehr54.b36@gmail.com

معرق چوب و آشنائی باآثار(خاتم وخاتم سازی وغیره....mehr54.b36@gmail.com
هرانسانی آفریده اندیشه های روزانه خویش است. اگرانسان میخواهددگرگونی در زندگیش روی دهد، باید از دل و جان آغازکند 
قالب وبلاگ
درباره وبلاگ

فرهنگ بشری دستاوردی عظیم و حاصل همکاری و همیاری تمام ملل و اقوام ساکن زمین است، در این مجموعه هیچ ملتی را هر چند کوچک نمی توان در این فرهنگ سهیم ندانست ولی به جرات می توان گفت که بهره برخی ملل و اقوام دراین دستاورد بشری بیش از سایرین است، و حاصل آن را می توان در میزان آثار ادبی، سازه ها و آثار تاریخی، هنرها و صنایع سنتی و بسیاری دیگر از عناصر فرهنگی دانست. کشور ما از معدود کشورهایی است که صنایع وهنرهای ستی بیشمار آن نظر کارشناسان و گردشگران را به خود جلب کرده است، فراوانی محصولات سنتی مانند گلیم، گبه، فرش، انواع کاشی کاری، تذهیب، مینا کاری و دیگر انواع هنرهای سنتی خود گویای این حقیقت است.

صنایع دستی را در یک تعریف ساده و در عین حال گویا می توان چنین توضیح داد: "... صنایع دستی هم حالت کارگاهی و هم خانگی و قابلیت استقرار در شهر و روستا را دارد و بدون نیاز به تکنولوژی پیشرفته بیشتر متکی به تخصص های بومی و سنتی است و قسمت اعظم مواد اولیه مورد مصرف آن از داخل کشور قابل تهیه و تأمین است، صنایع دستی دارای ویژگی های هنری و مصرفی به طور توأمان بوده و علاوه بر داشتن جنبه های مصرفی قوی، برخوردار از بینش، ذوق، اندیشه و فرهنگ تولید کننده نیز هست و در مجموع می توان آن را یک هنر – صنعت نامید."(1)

هنرهای سنتی و صنایع دستی از دیرباز و پیش از صنعتی شدن زندگی بشر، به بسیاری از نیازهای زندگی انسان پاسخ می گفتند و زیستن را برای او تسهیل می کردند. در گذشته های نه چندان دور سفالگری و ظروف سفالی پاسخگوی نیاز بسیاری از مردم کشور ما به ظروف خانگی را پاسخ می گفت و یا تا اواسط دوره صفوی و پیش از آنکه دفاتر بازگانی انگلیسی و هلندی در ایران فعالیت خود را آغاز کنند و واردات انواع پارچه را متداول سازند، پوشاک مردم ما از پارچه های محصول کارگاه های کاشان و یزد، تهیه و دوخته می شد، ولی رفته رفته با صنعتی شدن زندگی، پارچه هایی نظیر ترمه و ابریشم و مخمل، به فراموشی سپرده شد و پته کرمان و مخمل کاشان را دیگر تنها در صندوق های مادربزرگ های می شد یافت.

صنایع دستی چنان که گفته شد بخشی از صنایع اولیه است و چون دیگر صنایع می تواند دارای اثرات بسیار مثبت اقتصادی واجتماعی باشد، از جمله:

1- نقش صنایع دستی در بالا بردن سطح اشتغال،

2- نقش صنایع دستی در ازدیاد درآمد سرانه،

3- نقش صنایع دستی در تولید ملی،

4- نقش صنایع دستی در توسعه گردشگری و مبادلات فرهنگی،

5- نقش صنایع دستی در توسعه صادرات.(2)

می توان با ایجاد نوآوری در رشته های صنایع دستی و بررسی نیاز بازار و سلایق موجود در کالبد صنایع دستی روح تازه ای دمید، و با آشنا کردن جوانان با این رشته ها ماندگاری آنان را تامین کرد. هم اکنون بر اساس گزارش سازمان صنایع دستی 253 شاخه هنرهای سنتی و صنایع دستی در کشور به ثبت رسیده است که از نظر میزان فعالیت به شاخه های زیر تقسیم می شود:

الف- رشته های در حال تولید و فعال صنایع دستی،
ب- رشته های کم رونق صنایع دستی،
ج- رشته های منسوخ شده صنایع دستی.

الف: رشته های در حال تولید و فعال شامل:
1- تراش شیشه 2- شیشه گری فوتی قالبی 3- معرق شیشه 4- نقاشی روی شیشه 5- هم جوشی شیشه(فیوزگلاسی) 6- ابریشم بافی 7- احرامی بافی 8- انواع پارچه های سنتی 9- بافتنی های سنتی 10- پلاس 11- پن بافی(نوار بافی) 12- جاجیم بافی(ماشته، موج بافی) 13- جیم بافی 14- چادر شب بافی 15- چپری
16- چفیه بافی 17- چنته 18- حمام سری 19- زری سری 20- ساچیم بافی 21- سجاده بافی 22- سرانداز بافی 23- سیاه چادر بافی 24- شعر بافی 25- شک بافی 26- شمه بافی 27- فرت بافی 28- قراقی 29- قلاب بافی 30- گزی بافی 31- گلیمچه(متکازین) 32- متقال 33- مداخله بافی 34- وریس بافی 35- جل اسب 36- خورجین بافی 37- زیلو 38- قالی گل برجسته 39- قالیبافی 40- گبه بافی 41- گلیم دورو 42- گلیم گل برجسته 43- گلیم یک رو 44- گلیم مسند 45- مفرش 46- البسه محلی 47- باشلق 48- برقع 49- پوشین دوزی 50- چوغا 51- عروسک محلی 52- گیوه بافی 53- گیوه دوزی 54- چاپ قلمکار 55- چاپ کلاقه ای(باتیک) 56- قلمکار نقاشی 57- نقاشی روی ابریشم 58- تسمه دوزی 59- تفرشی دوزی 60- توربافی با سوزن 61- تور دوزی 62- چشمه دوزی 63- چهل تکه دوزی(خاتمی دوزی) 64- حاشیه دوزی 65- خامه دوزی 66- خامه دوزی سیستان 67- خوس دوزی 68- درویش دوزی 69- دکمه دوزی 70- دور دوزی 71- ده یک دوزی 72- زرک دوزی 73- زغره دوزی 74- زمینه دوزی 75- زنار دوزی 76- ژور دوزی 77- ستاره دوزی 78- سجاف دوزی 79- سرافی دوزی 80- سرمه دوزی 81- سکه دوزی 82- سنگ دوزی 83- سوزن دوزی 84- سوزن دوزی بلوچ 85- سیاه دوزی ترکمن 86- شرابه دوزی 87- شمسه دوزی 88- صدف دوزی 89- ظریف دوزی 90- فتیله دوزی 91- قلاب دوزی رشت 92- قیطان دوزی 93- کتیبه دوزی 94- کردی دوزی 95- کم دوزی 96- گبر دوزی(زرتشتی دوزی) 97-گلابتون دوزی(بندرعباسی) 98- گلدوزی اصفهان 99- گندمی دوزی 100- سمانه زنبور دوزی 101- سمایه دوزی 102- لچک دوزی 103- لمه دوزی 104- مخمل دوزی 105- مرصع دوزی 106- مروارید دوزی 107- مشبک دوزی 108- مضاعف دوزی 109- مغزی دوزی 110- ملیله دوزی 111- ممقان دوزی 112- منجوق بافی با سوزن 113- منجوق دوزی 114- منگوله دوزی 115- نقره دوزی 116- نقش دوزی117- یراق دوزی 118- قلاب دوزی اصفهان 119- نوار دوزی 120- آجیده دوزی 121- آویز دوزی 122- آینه دوزی 123- ابریشم خام دوزی 124- ابریشم دوزی نقش زری 125- اشرفی دوزی 126- اشک دوزی 127- ایلگه دوزی(برودری دوزی) 128- بادبزن بمپور 129- بادله دوزی 130- بخارا دوزی 131- برجسته دوزی 132- بلیش دوزی(قزاق دوزی) 133- بندری دوزی 134- پنه دوزی(سلسله دوزی) 135- پریوار دوزی 136- پولک دوزی 137- پیله دوزی 138- تخمک دوزی 139- خرمهر سازی 140- سفال با نقاشی رو لعابی 141- سفال با نقاشی زیر لعابی 142- سفال لعاب دار(سرامیک) 143- سفالگری 144- کاشی معرق 145- کاشی معقلی 146- کاشی هفت رنگ 147- چارق – چموش 148- سراجی 149- نقاشی روی چرم 150- افزار فلزی 151- جُنده کاری 152- چاقو سازی 153- چلنگری 154- حکاکی روی فلز 155- دواتگری 156- ریخته گری 157- زرگری(طلا سازی) 158- زیور آلات محلی 159- ضریح سازی 160- علامت سازی 161- قلمزنی 162- کوفته گری 163- گرگور بافی 164- مسگری 165- مشبک کاری روی فلز 166- ملیله سازی 167- مینای پنجره ای(مشبک) 168- مینای خانه بندی 169- مینای مرصع 170- مینای نقاشی 171- آجر کاری 172- آینه کاری 173- کاربندی 174- کاشی کاری(سنتی) 175- گچبری 176- نقاشی سنتی دیواری 177- بامبو بافی 178- چیق بافی 179- حجم بافی چوبی 180- حصیر بافی(بوریا بافی) 181- خاتم 182- خراطی 183- سازهای سنتی 184- سوخت روی چوب 185- کپوربافی 186- کنده کاری روی چوب 187- گره چینی 188-معرق 189- مروار بافی (ارغوان بافی) 190- مشبک چوب 191- معرق چوب 192- معرق منبت 193- منبت 194- نازک کاری 195- نقاشی روی چوب 196- صنایع دستی دریایی 197- نقاشی روی صدف 198- تراش سنگ های قیمتی و نیم قیمتی 199- حجری(سنگ تراشی)
200- حکاکی روی سنگ 201- خراطی سنگ 202- فیروزه کوبی 203- مجسمه سازی با سنگ 204- مرصع سنگ 205- مشبک سنگ 206- معرق سنگ 207- موزائیک کاری سنگ 208- تذهیب 209- تشعیر 210- جلد سازی 211-  خوشنویسی 212- طراحی سنتی 213- کاغذ سازی دستی 214-نگارگری(مینیاتور) 215- تن پوش نمدی(کپنک) 216- زیرانداز نمدی 217- کلاه نمدی.
ب- رشته های کم رونق صنایع دستی: 1- دارایی بافی(ایکات) 2- عبابافی 3- کاشی مینایی 4- حکاکی روی چرم 5- نقش اندازی ضربی 6- ورشو سازی 7- قواره بری 8- پاپیه ماشه 9- نقاشی گل و مرغ 10- نقاشی لاکی 11- زری بافی.
ج- رشته های منسوخ شده صنایع دستی: 1- ارمک بافی 2- اهرامی 3- برک بافی 4- پتوبافی 5- پرده بافی 6- ترمه بافی 7- حوله بافی 8- شال بافی 9- عریض بافی 10- قناویز 11- کرباس بافی 12- مخمل بافی(مخمل گل برجسته) 13- نمکدان بافی 14- گره خورد(دندانی) 15- کاشی زرین فام 16- سوخت روی چرم 17- معرق چرم 18- اسلحه سازی 19- قفل سازی 20- آهک بری 21- ارسی سازی 22- زمود گری 23- چاپ سنگی روی کاغذ 24- صحافی سنتی 25- قطاعی(کاغذبری) 26- نقاشی قهوه خانه ای.

mehrdadb54.mihanblog.com
انواع صنایع دستی ایران(گردآوری وتنظیم مرتضی اسکندرنژاد)
.: Weblog Themes By WeblogSkin :.
درباره وبلاگ


معرق چوب
شاید گفتن تاریخ دقیق از قدمت معرق چوب كاری ساده نباشد . چوب به خاطر تشكیل مواد اولیه ساخت این هنر كه چوب می باشد و خاصیت خاص آن و روشهای نگهداری آن در دوران مختلف باعث شده كه نتوان قدمت دقیق آن را پیدا كرد اما حداقل به جرأت می توان گفت یكی از آثار بدست آمده در كاوشهای باستان شناسی و همچنین در كتیبه های بدست آمده در تخت جمشید به لوحهایی برمی خوریم حاكی از اینكه به كارگران و هنرمندان دستمزد برای تزئینات روی درب های چوبی تخت جمشید پرداخت می گردیده كه همه دلالت بر قدمت این هنر چند هزار ساله دارند. آنچیزی كه مسلم است به علت نوع ابزار خاص آن زمان از ظرافت و روشهای ویژه برخوردار بوده و عموماً از اشكال هندسی كنار هم گذاشته شده شكل می گرفته است. به مرور زمان با پیشرفت تكنولوژی و ابزار مناسب این هنر دستخوش تغییرات در روش اجرا و طرح شد با ورود اسلام به ایران این هنر در مكانهای مقدس مذهبی نمو پیدا كرد كه نمونه آن را روی درب های مساجد ایرانی میتوان یافت . یكی از قدیمی ترین این آثار درب معرق كاری شده موجود در موزه مركزی آستان قدس رضوی متعلق به قرن هشتم هجری می باشد كه قسمتی از آن معرق سطح آن در دوره های بعد مرمت و بازسازی شده است « متأسفانه از تاریخ مرمت این اثر معلوم نمی باشد. » پس از ورود كمان اره مویی به شكل جدید و تیغ های ریز تحولی نو در این هنر پدید آمد كه میتوان به صورت زیر آن را بیان كرد .
پیدایش معرق :
در باورهای مردم پیدایش معرق « موزائیك اینگونه بیان شده » خداوند هنر « زیرنویسی »
هنگامی كه ............ الهه عشق و هنر خواست هنر را بدون واسطه به انسانها بدهد به مزها دستور داد كه فرستاده او باشند و انسانها كه عشق را احساس كردند برای تشكر از فرستاده او باشند و انسانها كه عشق را احساس كردند برای تشكر از فرستاده الهه عشق مجسمه آنها را درست كرده و در محلی نگهداری می كردند كه به این محل نگهداری موزه می گفتند كه در حال حاضر به محل نگهداری آثار هنری خود میگوئیم و برای تشكر از مزها با ادوات موسیقی مینواختند و جشن و پایكوبی میكردند كه به این موزیك می گفتند و به تزئینات داخل موزه كه بدون هیچ شكل هندسی خاص بود و از كنار هم قرار گرفتن قطعات مختلف برای نشان دادن یك طرح خاص بود موزائیك میگفتند كه پس از ورود اسلام به ایران واژه موزائیك به معرق تبدیل شد.
البته همانطور كه در تاریخچه معرق روكش و خاتم ذكر شده این هنر در مناطق مختلف دارای سبك ها و روش های مختلف می باشد و بسته به منطقه خاص خود و عوامل محیطی نوع اجرای آن متفاوت بوده است مثلاً معرق روكش به خاطر وجود صنعت روكش سازی در مصر باستان دارای قدمت حداقل 3000 سال قبل از میلاد می باشد ( رجوع شود به تاریخچه معرق روكش ) و معرق درون چوب ( رجوع شود به معرق سبك هندسی ) در جنوب شرقی آسیا با روش خاص كار می شده است.
اما در ایران به خاطر اینكه همزمان با ساخت بنا نما هم ساخته می شد می توان آن را خاصیت اصلی و پیدایش این سبك معرق دانست.
در ابتدا هنگام ساخت بنا ،‌ قسمتی كه نما كار می شد را قبلاً لعاب داده و همزمان در موقع ساخت درجای خود نصب می گردید ( آجر لعابدار ) سپس با پیشرفت تكنولوژی ساخت بناها جای نما را خالی گذاشته « معرق كاشی » و سطح را بعداً با قطعات مختلف پر می كردند .
در وسایل كاربردی مانند صندوقچه ها و شانه ها و ... چوبی اوایل عموماً از عاج و استخوان و سنگهای قیمتی كار می شد كه سپس این موارد جای خود را به چوبهای رنگی داد . جهت مطالعه بیشتر رجوع شود به تاریخ هنر ایران . »
متأسفانه بعلت كمبود منابع و مأخذهای مستند و اینكه كارهای كارشناسی شده در قدمت رشته های هنری بسیار به ندرت توسط خود ایرانیان انجام شده و حتی گاه ندانسته از تحقیقات مغرضانه مورخین و نویسندگان خارجی بهره برده اند این هنر ایرانی را دارای خواستگاه خارجی میدانند مثلاً رومیان برای كوچك جلوه دادن شكست خود از شاپور اول معرق سنگهای «موزائیك» كار شده در كاخ شاپور را كار اسیران رومی می دانند در صورتی كه عظمت و معماری خاص بكار رفته در آنجا را كه نشان دهنده تفكر و ذوق ایرانی است را نادیده می گرفتند . امید است كه جوانان عزیز ایرانی با تأمل در گذشته خود بهتر خود و كشور خویش را بشناسند . زیرا هنر و فرهنگ یك ملت هویت هر شخص می باشد

09381456002
09124127992
هنر بهتر از گوهر نامدار
هنرمند را گوهر آید به کار
تو را با هنر گوهر است و خرد
روانت همی از تو رامش برد

موضوعات
آمار سایت
بازدیدهای امروز : نفر
بازدیدهای دیروز : نفر
كل بازدیدها : نفر
بازدید این ماه : نفر
بازدید ماه قبل : نفر
تعداد نویسندگان : عدد
كل مطالب : عدد
آخرین بروز رسانی :