تبلیغات
معرق چوب و آشنائی باآثار(خاتم وخاتم سازی وغیره....mehr54.b36@gmail.com

معرق چوب و آشنائی باآثار(خاتم وخاتم سازی وغیره....mehr54.b36@gmail.com
هرانسانی آفریده اندیشه های روزانه خویش است. اگرانسان میخواهددگرگونی در زندگیش روی دهد، باید از دل و جان آغازکند 
قالب وبلاگ
مواد مصرفی در معرق چوب:
برای ساخت تابلوی معرق چوب، امروزه موادی استفاده می‌شود که در درجه اول چوب و فراورده‌های چوبی از قبیل نئوپان، فرمیکا، تخته سه‌لایی و... بعد از چوب موادی هم چون انواع چسب (تینری و فوری)، انواع سریشم (سریشم گرم و یا سریشم گلوتین، سریشم سرد و یا سریشم مایه پنیر)، میخ سایه، صدف (طبیعی و مصنوعی)، عاج فیل، استخوان شتر، شاخ گوزن و یا گاو وحشی، انواع خاتم، انواع فلزات (مس، برنج، آلومینیوم، استیل، نقره، در مواردی بنا به تقاضای مشتری طلا و در نمونه‌هایی فلزات قلم‌کاری می‌شوند)، فیبر مصنوعی (فیبر شبیه استخوان یا شبه عاج)، رنگ پلی استر، پودر گرانول یا دوده فرنگی، رزین، پودر سمباده (زبر و نرم)، ورق سمباده (پوستی)، نمدی و در نهایت پوست بره که هرکدام را در جای خود توضیحی مختصر خواهیم داد.

چوب:
چوب عنصر اصلی در معرق چوب می‌باشد که از چند جهت مورد توجه است. اول آنکه رنگ چوب مهمترین عامل در انتخاب آن است چون اساس کار معرق، نقاشی با رنگ طبیعی چوب‌هاست. نکته دوم در انتخاب چوب، درخشندگی آن است و تاثیر مواد شیمیایی (در قسمت رنگ کاری) بر سطح چوب که باید در نظر گرفته شود. سومین نکته نقش چوب است، برخلاف هنر منبت که همیشه سعی می شود از راه چوب در تجسم و حجم بخشی استفاده شود در معرق بیشتر از راه و بیراه چوب به بافت آن توجه می‌شود. بافت از آوندهای آبکش ایجاد شده است و در خلق نقش بسیار کمک کننده است. چوب معرق از انواع کنده‌های درختان می‌باشد. در کارگاههای نجاری به اندازه 50-60 سانتی‌متر کنده‌ها را بریده و سپس گونیا کرده و ورق ورق یا اصطلاحا "لا" می‌کنند که ضخامت این ورقه ها 3 میلی‌متر است. سپس آنها را یکی در میان سر و ته روی هم قرار داده و می‌بندند و تا 24 ساعت باز نمی‌کنند که این مرحله در جلوگیری از تاب‌خوردگی یا ترک خوردگی تخته‌ها بسیار مهم است. در پایان تخته‌ها را به اندازه‌های کوچکتر می‌برند تا جهت استفاده معرق‌کاران آماده باشد.
همانطور که گفتیم نقش و رنگ طبیعی چوب‌ها درمعرق اهمیت بسیاری دارد که در زیر فهرستی از رنگ چوب‌ها را در اختیار شما قرار می‌دهیم:
1- چوبهای تیره:
خاکستری روشن: افرا، بلوط، پرتقال، چنار، داغداغان، زیتون، عرعر، گردو، گلابی و نارنج
خاکستری تیره: داغداغان، گردو، آلوی قطره طلا
سیاه: آبنوس، خرمالو، فوفل، گردو

2- چوب‌های قهوه‌ای:
قهوه‌ای ‌روشن: بلوط، به، توت، توسکای‌ ییلاقی، خرمالو، سپیدار، سرخدار، سنجد، شاه بلوط، عناب، کی کم، گلابی، ملچ، نارون و نم‌دار
قهوه‌ای تیره:ارغوان، بادام، توت، سرخ‌دار، عناب، فوفل، کی کم، گردو
قهوه‌ای مایل به خاکستری: زبان گنجشک، زردآلو و ملچ
3- چوب‌های قرمز:
قرمز مایل به طلایی: اقاقیا، سرو خمره ای
قرمز روشن: آلبالو، چوب سرخ، سرخ‌دار، عناب
قرمز مایل ‌به قهوه‌ای: ارغوان، افرا، آلبالو، پسته، توسکای قشلاقی، چوب سرخ، سرخدار، عناب، گردو، گلابی
4- چوب‌های صورتی:
صورتی روشن: ارس، اکالیپتوس، انجیر، توسکای ییلاقی ، توسکای قشلاقی، چنار، راش، گلابی و گیلاس
صورتی مایل به قهوه‌ای: ارس، سندل
صورتی مایل به خاکستری: چنار
5- چوب‌های کرم:
کرم روشن: افرا، ارغوان، آزاد، بادام، پسته، عناب، کاج ایرانی، کی کم، گلابی، ممرز و هلو
کرم تیره: ارغوان، پسته، سرخ‌دار، کی کم، گلابی
6- چوب‌های زرد:
زرد روشن: ارس، آزاد، پرتقال، تبریزی، چوب سرخ، سماق، سندل، عناب، لیمو، ملچ، نارنج
زرد مایل به سبز: اقاقیا، سماق، سنجد و لیمو
زرد مایل به قرمز: چنار، سرو خمره ای
زرد مایل به قهوه‌ای: زیتون، کاج ایرانی، ملچ
زرد مایل به خاکستری: کنار، گز
زیتونی: زیتون، اقاقیا، سماق
7- چوب‌های سفید:
الف) چوبهای کاملا سفید: ارغون، افرای صحرایی، انجیر، بلوط، به، تبریزی، توسکای قشلائی، زربین، زردآلو، زیتون، سپیدار، سروخمره‌ای، سماق، سندل، سیب، شمشاد، صنوبر، عرعر، عناب، گردو، ممرز، نم‌دار
ب) سفیدهای مایل به رنگ‌های دیگر:
سفید مایل به زرد: افرای چشم پرنده، پرتقال ، تبریزی، توت، چنار، زبان گنجشک، زربین، سرخ‌دار، سنجد، شاه بلوط، گیلاس، لیمو، نارون، هلو، شمشاد، عرعر، عناب، سماق، افرای صحرایی
سفید مایل به شکری: افرای کوهستانی، گردو، گز
سفید مایل به نارنجی: عرعر، گلابی
سفید مایل به قرمز: افرای چشم پرنده، توسکای ییلاقی، زبان گنجشک، عرعر
سفید مایل به سبز: اقاقیا، عرعر

صدف:
یکی دیگر از مواردی که در هنر معرق چوب استفاده می‌شود صدف است که جهت هرچه زیباتر شدن تابلوی معرق بکار می‌رود. صدف در معرق از چند جهت مورد بررسی قرار می‌گیرد. یکی از نظر اندازه، به این معنا که صدف هر چه بزرگتر باشد بهتر و مناسبتر بوده و مشخصاً گرانترمی‌باشد. همچنین هرچه قوس و انحنایش کمتر باشد باز مناسب‌تراست. مورد دوم درخشندگی و رنگ صدف است که گاه می‌توان طیفی در صدف از سفید براق تا آبی نیلوفری پیدا کرد. بعضی اوقات که صدف در اختیار نیست از صدف مصنوعی استفاده می‌شود که خود آن را هم باید ساخت. برای ساخت صدف مصنوعی پودر صدف را باید با پلی استر دو مواده ترکیب کرد و موادی که در آماده‌سازی پلی استر دو مواده مورد استفاده قرار می‌گیرد ازاین قرارند:
1- کوبالت که مایعی شیمیایی، به رنگ بنفش و با بویی تند است؛ این ماده باعث سرعت بخشیدن به سخت شدن پلی استرمی‌شود.
2- پراکسید که ماده‌ای شیمیایی و شفاف است؛ این ماده باعث سخت شدن پلی استر می‌شود.
این سه مواد را با هم به روشی خاص ترکیب کرده و روی شیشه ریخته و منتظرمانده تا سفت گردد.

عاج، استخوان، شاخ:
این مواد را نیز قبل ازاستفاده باید آماده کرد. ابتدا عاج و استخوان را در آب آهک جوشانده تا چربیش گرفته شود. با این کار مقاومتش در برابر فرسودگی افزایش می‌یابد. سپس آن را لایه لایه می‌کنند و با ابزار دقیقی به ضخامت 3 میلی‌متر برش می‌دهند. شاخ را 24 روز یا بیشتر در سرکه می‌خوابانند تا نرم شود، بعد آنرا در عرض می‌گسترانند و تحت فشار یک وزنه می‌ماند تا کاملا به صورت صاف درآید و بعد مثل استخوان با آن رفتار می‌کنند. از شاخ گاو یا گوزن بیشتر درزمینه کارمعرق استفاده شده ولی ازعاج و استخوان به جز معرق در ساخت سازهای سنتی به خصوص تزیین آنها استفاده زیادی می‌گردد.

خاتم:
برای غنی ترشدن معرق گاهی ازخاتم استفاده می‌شود. قدیمی‌ترین نمونه خاتم که به دست ما رسیده است مربوط به بقعه شاه نعمت الله ولی در کرمان است. معرق‌کار می‌تواند خاتم آماده را خریداری کرده و در تابلوی خود بکارببرد. کاربرد خاتم درمعرق باعث افزایش قیمت آن می‌شود. از جمله کارهایی که در کاربرد خاتم شهرت پیدا کرده تابلوی چهل درویش اثر استاد عطا... حاج غلامعلی است. عمده مواد و مصالحی که در خاتم سازی بکار می‌رود را می‌توان بصورت زیر بیان نمود:
1- چوبها: فوفل، آبنوس، عناب، شاه چوب، آزاد، بقم، نارنج، شمشاد.
2- فلزها: مفتول‌های برنجی، طلایی و نقره‌ای و هم اکنون ازمس وآلومینیوم نیزاستفاده می‌شود.
3- استخوان: که معمولا از استخوان ساق پای و یا دست شتر یا گاهی اسب استفاده می‌شود.
4- انواع چسب
5- روغن: در گذشته جهت حفاظت خاتم روی آن را با روغن جلا و سندلوس، روغن‌کاری می‌کردند اما امروزه از رزین و پلی استراستفاده می‌شود که همانند لایه‌ای شیشه‌ای کل سطح خاتم را در برگرفته و آن را حفظ می‌کند.
شکل عمومی خاتم‌ها را نقوش هندسی تشکیل می‌دهد، دراینجا چند نمونه از انواع نقوش را جهت اطلاع ذکر می‌کنیم.
زنجیرسیمی- طاقی بیست- پره شانزده تایی- توگلوسبز- زنجیره سیمی شمسه‌دار و تسمه‌وار- حاشیه لوزی- حاشیه طاقی- حاشیه چوبی- حاشیه جوسیمی- حاشیه تسمه‌وار- عالم زر-ابری- نیم طره- کپه‌ای- پنج لایی- شش لایی- طرح حاشیه‌ای تو گلو استخوانی.

فلزات:
فلزات در ابتدا جایی درمعرق نداشتند اما بعدها به خاطر جلب توجه زیاد سطح براق آنها و همین طور پرداخت عالی و استقامت دربرابر زمان به مرور وارد تابلوها شدند. ابتدا مس بکار رفت و بعد برنج به خاطر رنگ نزدیک به طلا و بعد نقره و بقیه هم بخاطر کثرت دراستفاده از فلز وارد تابلوهای معرق شدند. به دو نکته باید توجه نمود، نکته اول اینکه نحوه برش فلزات است که توسط اره خاص و به روش خاصی صورت می‌گیرد. نکته دیگر چسباندن الگو بر روی فلزات است که باید با خال چسب باشد و بعد از برش‌کاری اگر جدا نشد کمی آب مشکل را حل می‌کند و باعث می‌شود که الگو از فلز جدا شود.

نقوش مورد استفاده در معرق:
درهنرمعرق چوب، جلوه هنرهای دیگر هم هویدا می‌شود. معمولاً نقوشی که در معرق به کار گرفته می‌شوند اقتباسی از خطوط اسلیمی و ختایی و یا مینیاتورهای ایرانی و دیگر طرح‌های اصیل و سنتی ایران است. این نقوش را می‌توان چنین تقسیم بندی کرد:

1- خط: نقوشی که تنها خط، گویای منظوری خاص است و خود خط دارای بار معنایی است.
2- نقوش هندسی: که انواع و اقسام احجام را می‌توان با آنها نمایش داد.
3- نقوش همانند طبیعت: نقوشی که از طبیعت الهام گرفته شده و بعضی از آنها تعابیر سمبلیک دارند. در نگارگری ایران ترکیب‌های ذهنی درخت‌ها و گل‌‌ها، حیوانات و عناصر طبیعی نظیر ابرها، کوه‌ها و عناصر دیگر همیشه الهام بخش هنرمند ایرانی بوده است.
4- نقوش اسلیمی، ختایی، مینیاتور، گل و مرغ: نقوش اسلیمی از ساده شدن عناصر کامل گیاهی یا حیوانی حاصل می‌شوند منظور از ساده کردن، حذف عناصر اضافی و پیرایه‌هاست تا نقش به صورت ناب و عاری از هرگونه ناخالصی تصویری بدل شود.
حال دراین قسمت سعی داریم با انواع مختلف معرق چوب آشنا شویم که در زیر به آنها اشاره شده است.
انواع معرق:

1- معرق جایگزین:
دراین روش ابتدا طرح را روی چوب کشیده و گود می‌کنند سپس با کاغذ کالک طرح قسمت‌های گود شده را برداشته و روی چوب دیگری آنرا در می‌آورند و سپس درقسمت‌های گود شده که فضاهای مثبت کار هستند می‌چسبانند.
2- معرق زمینه رنگ:
دراین نوع پس ازچسباندن قسمت‌ها و اجزای فضاهای مثبت طرح، فضاهای منفی کنار گذاشته می‌شود و پس از سمباده پوستی آماده رنگ می‌گردند. جهت جلوگیری از شکستن پلی استر، نباید ابعاد تابلو بیش از 50*50 باشد.
3- معرق زمینه چوب:
دراین روش علاوه بر فضاهای مثبت کار، زمینه کار که همان فضاهای منفی است از چوب‌های رنگی تشکیل شده است. این زمینه می‌تواند یک‌پارچه از یک چوب و یا پازل باشد که به نوبه خود به چند دسته تقسیم می‌شود: پازل تکه تکه، پازل آجری و پازل پارکتی.
4- معرق زمینه چوب و رنگ:
ترکیب دو نوع قبلی است که قسمت رنگ خور کمتر و بیشتر زمینه از چوب است.
5- معرق زمینه خاتم:
این نوع از معرق‌های گران محسوب می‌شود که قسمت فضای منفی طرح را از ورقه‌های خاتم پر می‌کنند.
6- معرق زمینه چوب‌های روکش:
دراین نوع از چوب‌های بسیار نازک روکش استفاده می‌کنند. به دلیل اینکه این نوع زود تمام می‌شود، جنبه کاربردی بیشتری دارد و بیشتردر کارهای سری استفاده می‌شود مثل در کمد و میزهای کار.
7- معرق منبت:
معرقی است که آمیخته به منبت است و کمی شبیه معرق جایگزین می‌باشد با این تفاوت که دراین نوع برجستگی تابلو کاملاً محسوس است.
8- معرق مشبک:
از این نوع معرق بیشتر در گذشته استفاده می‌شد. برای ساختن صندوق‌های امامزاده‌ها و یا منبرهای مساجد بکار می‌رفت. این نوع در واقع ترکیبی از دو هنر معرق و مشبک سازی می‌باشد.
9- معرق گره چینی:
این نوع بیشتر درصنعت درسازی کاربرد داشته است و در وپنجره‌های چوبی به روش گره چینی ساخته می‌شد و با معرق زینت داده می‌شدند.
10- معرق خاتم:
دراین نوع معرق از ورقه‌های خاتم برای کل طرح استفاده می‌شود.
11- معرق ساقه گندم و جو:
دراین نوع به جای چوب از ساقه‌های گندم و جو جهت پیاده کردن طرح استفاده می‌شود. ابتدا ساقه‌ها را درآب می‌جوشانند تا از حالت ورقه‌ای خارج شوند و سپس به اندازه دلخواه بریده و طرح مورد نظر را پیاده می‌کنند.
12- معرق سطوح منحنی و کروی زمینه چوب:
دراین حالت قطعات بکار رفته باید از ظرافت خاصی برخوردار باشند تا قابل نصب روی سطوح منحنی مثل گنبد باشند.
13- معرق نیم برجسته:
مانند معرق منبت است با این تفاوت که قسمتی از طرح از سطح تابلو بیرون می‌زند.
14- معرق تمام برجسته:
دراین نوع معرق که عموماً مجسمه سازی است، اول پیکره‌ها را با مغار و یا کارد می‌تراشند و بعد روی آن معرق‌کاری می‌کنند. یعنی حجمی است در فضا که سطح خارجی آن را معرق می‌کنند.

ماشین آلات در معرق کاری:
1- ماشین سنباده نواری دستی، برقی
2- دریل دستی، برقی
3- ماشین سنباده لرزان دستی، برقی
4- ماشین رنده دستی، برقی
5- ماشین سنباده گرد دستی، برقی
6- ماشین اره گرد دستی، برقی
7- اره دستی، برقی کلنگی (اره نوکی)
8- کمپرسور
وسایل لازم در معرق کاری:
گونیای فلزی مته
مشتی (آچار) میز کار
پیش‌کار تیزک یا گزک
پرگار پیچ دستی یا تنگه
تخته سمباده کمان اره
تیغ اره (چوب بر) تیغ اره فلز بر
چکش چوب‌سا
سوهان میخ کش
کاردک و لیسه صابون
قلم مو لیسه پرداخت کاری
نوارچسب کاغذی فشارشکن
پیستوله تراز
تخته بتونه

مراحل معرق کاری:
1- انتخاب طرح: ابتدا طرح را انتخاب می‌کنیم.
2- طرز تهیه الگو: طرح را روی سه‌لایی می‌چسبانیم.
3- طرز خرد کردن الگو: طرح را به قطعات نسبتاً کوچک‌تر تقسیم می‌کنیم که قابل گردش در کمان اره باشد.
4- انتخاب چوب: با توجه به طرح و رنگ و نور مورد نیاز، چوب مناسب را انتخاب می‌نماییم.
5- روش‌های اتصالی اجزای الگو بر چوب‌های رنگی: این عمل به چند طریق صورت می‌گیرد.
الف) چسباندن الگو به وسیله چسب چوب: چسب را به صورت نقطه‌ای به زیر الگو زده و پس از خشک شدن از کناره الگو شروع به بریدن می‌کنند.
ب) اتصال الگو با میخ سایه: الگو را روی چوب قرار داده و با چند میخ الگو را روی چوب ثابت می‌کنیم.
ج) چسباندن الگو با چسب دورو: این چسب را که از هر دو طرف قدرت چسبندگی دارد بین چوب و الگو قرار داده و آنها را ثابت می‌کنیم که این چسب گران است.
د) چسباندن با چسب فوری: درصورت نداشتن چسب‌های دیگر و میخ ازین روش استفاده می‌کنند.
6- برش: پس از اتصال الگو، برش را آغاز می‌کنیم. برای این‌کار شیوه‌های متفاوتی وجود دارد که با توجه به محل برش شیوه و ابزار مناسب انتخاب می‌شود.
رنگ کاری معرق:
همان‌طور که گفته شد معرق بر دو نوع زمینه چوبی و زمینه رنگی می‌باشد. به منظور پرکردن فضاهای خالی اعم از زمینه و خطوط برش یافته داخل طرح و هم سطح شدن چوب‌های مختلف با یکدیگر و همچنین محافظ کار ازجمله آن‌هاست و جلوگیری از اکسید شدن چوب‌ها آن کار را باید رنگ کرد که مراحل کار به شرح زیر است:
1- سنباده: در سه نوع کاغذی، پارچه‌ای یا آهنی و پوست آب وجود دارد که در معرق بیشتر از سنباده‌های پوست آب و پارچه‌ای استفاده می‌شود. در رنگ کاری معرق از سنباده نمره 60 تا 600 استفاده می‌شود.
2- بتونه: ماده‌ایست جهت پرکردن و صاف‌ کردن ترک‌ها، درزها، ناهمواری‌ها و... که بر دو نوع فوری و سریشی می‌باشد. بتونه سریشی از ترکیب آب + مل + سریش بدست می‌آید و دو ساعت بعد خشک می‌شود اما بتونه فوری در قوطی‌های 1 و 4 کیلوئی و با رنگ‌های قرمز و سفید در بازار وجود دارد.
3- رزین آلکیدی: از موادی چون الکل‌های پلی هیدریک، اسیدهای چند ظرفیتی، اسیدهای چرب و روغن ساخته می‌شوند. از واکنش پلیمر شدن تراکمی بین الکل‌های چند ظرفیتی و اسیدهای چند ظرفیتی پلی استر بدست می‌آید که باعث شفافیت و محافظت از سطح می‌گردد.
4- کله نمد: نمد فشرده شده یا 150 الی 200 تکه پارچه بریده شده گرد که به یکدیگر دوخته شده‌اند و بوسیله پیچ و مهره‌ای به ماشین پوست گرد نصب می‌گردد.
5- پوست بره: پوستی بسیار نرم و لطیف که همراه با شیر پولیش خطوط نمد و پولیش را از بین برده و سطح کار را براق و شیشه‌ای می‌کند و در واقع پرداخت نهایی می‌باشد.
6- پولیش(واکس): ماده‌ای خمیری و در دو نوع زبر(پولیش قرمز) و نرم (پولیش سفید) می‌باشد. برای کم شدن اصطکاک پولیش را به سطح کله نمد مالیده سپس سطح معرق را پولیش می‌کنند. کار پولیش قرمز از بین بردن خش‌های بسیار ریز سمباده و کار پولیش سفید از بین بردن خش‌های بسیار ریز پولیش قرمز است.
7- تینر فوری: نوعی رقیق کننده است که برای شل کردن رنگ استفاده می‌شود. از تینر فوری برای رقیق کردن انواع رنگ‌های فوری، پلی استر، سیلر و کیلر استفاده می‌شود.
8- خمیر مشکی: ماده‌ای است که در معرق زمینه رنگ برای پوشش زمینه معرق از آن استفاده می‌شود.
9- رنگ فوری: جهت رنگ آمیزی پشت کارهای تابلو استفاده می‌شود.
10- شیر پولیش: مایع سفید رنگی می‌باشد که کار آن براق کردن سطح معرق است.
11- نوار چسب شیشه‌ای (اسکاچ): این چسب پلاستیکی برای پوشاندن سطح تابلوی معرق با کاغذ یا روزنامه می‌باشد تا هنگام رنگ آمیزی پشت تابلوی معرق سطح کار خش نیافتد.
12- سیلر و کیلر: برای جلوگیری ازآسیب‌های پلی استربه بافت چوب، آنرا بر روی لایه‌ای از سیلر استفاده می‌کنند. سیلر باعث پرشدن منافذ چوب شده و بافت چوب را پر می‌کند.
قبل ازشروع به عمل رنگ‌کاری باید ابتدا چوب‌های معرق را با سیلر، کیلر یا پلی استر عایق‌بندی نموده تا در برابر مواد مشکی محافظت شده و احیاناً رنگ به خود نگیرد. در صورتی که ازخاتم یا فلز درمعرق استفاده شده باشد بهتراست که آن را با پلی استر عایق‌بندی نمود زیرا درهنگام پوست زدن داغ شده واز بین می‌روند. پس ازخشک شدن دور کار را سنباده نموده تا صاف شود. پس ازاطمینان از مشکی شدن رزین، آن را از جوراب نازکی عبورداده تا ناخالصی‌های آن گرفته شود. سپس سایر ترکیبات مورد نیاز چون پراکسی، کبالت و تینر فوری را به روشی خاص به آن افزوده و ماده حاصل را روی کار می‌ریزیم. مرحله بعدی ریختن پلی استر می‌باشد.

روش‌های پلی استر ریزی رویه:
پلی استر به سه روش روی کار زده می‌شود:
الف) می‌توان پلی استر را روی سطح معرق ریخت و در صورت حباب زدن آن‌ها را از بین برد.
ب) با فشار باد کم و ملایم تنظیم شده کمپرسور و پیستوله‌ای که دارای سوزن شماره 2 یا 2.5 است به نحوی که پاشش آن مانند ریزش باران بوده و سطحی یکنواخت را بوجود آورد.
ج) می‌توان پلی استر را در یک مرحله به صورت لایه‌ای نازک روی سطح کارریخت و یا پاشید و صبر کرد تا پلی استر ژله شود و سپس منتظر شد تا پلی استر خشک شده و آن را پولیش کرد. این کار را سه بار تکرار می‌کنیم تا ضخامت پلی استر 2 میلی‌متر شود. توجه کنید که اگر ضخامت بیش از 2 میلی‌متر باشد علاوه بر مقرون به صرفه نبودن، امکان ترک برداشتن آن نیز زیاد می‌شود.

مواد نرم کننده:
مواد نرم کننده افزودنی‌های آلی هستند که به منظور انعطاف دادن به فیلم رنگ و یا افزایش آن به ویژه در مورد رنگ پایه‌هایی که تولید فیلم‌های خشک می‌کنند به کار گرفته می‌شود. نرم کننده‌ها خواص مهمی از قبیل قدرت جابجا شدن، یکنواختی، قابلیت قلم خوردگی، مقاومت در برابر ضربه، خاصیت کش آمدن و برق و درخشندگی رزین را بهبود می‌بخشد. این مواد براساس مناسب بودن بهره‌دهی، پایداری غیر فرار بودن، بو، طعم، مزه، خواص فیزیولوژی و غیره برای رزین مورد نظر انتخاب می‌شوند.

روش‌های از بین بردن چربی چوب:
در صورت استفاده از چوب‌های چرب مثل فوفل، سرخ‌دار، زیتون، پسته و غیره باید قبل از رنگ کاری چربی چوب گرفته شود که برای این کار می‌توان:
1- چوب‌های چرب را با تینر فوری شستشو داد.
2- روی چوب‌ها را با سیلرکیلر عایق بندی نمود.
3- با ماده ضد چربی، چربی چوب‌ها را گرفت.
4- با پلی استر عایق بندی کرد.
اگر چوب‌ها رطوبت داشته باشند پس از رنگ آمیزی به صورت کریستال در زیر رنگ مشخص می‌شود.



[ شنبه 25 آذر 1391 ] [ 11:52 ق.ظ ] [ مرتضی اسکندرنژاد ]
.: Weblog Themes By WeblogSkin :.
درباره وبلاگ


معرق چوب
شاید گفتن تاریخ دقیق از قدمت معرق چوب كاری ساده نباشد . چوب به خاطر تشكیل مواد اولیه ساخت این هنر كه چوب می باشد و خاصیت خاص آن و روشهای نگهداری آن در دوران مختلف باعث شده كه نتوان قدمت دقیق آن را پیدا كرد اما حداقل به جرأت می توان گفت یكی از آثار بدست آمده در كاوشهای باستان شناسی و همچنین در كتیبه های بدست آمده در تخت جمشید به لوحهایی برمی خوریم حاكی از اینكه به كارگران و هنرمندان دستمزد برای تزئینات روی درب های چوبی تخت جمشید پرداخت می گردیده كه همه دلالت بر قدمت این هنر چند هزار ساله دارند. آنچیزی كه مسلم است به علت نوع ابزار خاص آن زمان از ظرافت و روشهای ویژه برخوردار بوده و عموماً از اشكال هندسی كنار هم گذاشته شده شكل می گرفته است. به مرور زمان با پیشرفت تكنولوژی و ابزار مناسب این هنر دستخوش تغییرات در روش اجرا و طرح شد با ورود اسلام به ایران این هنر در مكانهای مقدس مذهبی نمو پیدا كرد كه نمونه آن را روی درب های مساجد ایرانی میتوان یافت . یكی از قدیمی ترین این آثار درب معرق كاری شده موجود در موزه مركزی آستان قدس رضوی متعلق به قرن هشتم هجری می باشد كه قسمتی از آن معرق سطح آن در دوره های بعد مرمت و بازسازی شده است « متأسفانه از تاریخ مرمت این اثر معلوم نمی باشد. » پس از ورود كمان اره مویی به شكل جدید و تیغ های ریز تحولی نو در این هنر پدید آمد كه میتوان به صورت زیر آن را بیان كرد .
پیدایش معرق :
در باورهای مردم پیدایش معرق « موزائیك اینگونه بیان شده » خداوند هنر « زیرنویسی »
هنگامی كه ............ الهه عشق و هنر خواست هنر را بدون واسطه به انسانها بدهد به مزها دستور داد كه فرستاده او باشند و انسانها كه عشق را احساس كردند برای تشكر از فرستاده او باشند و انسانها كه عشق را احساس كردند برای تشكر از فرستاده الهه عشق مجسمه آنها را درست كرده و در محلی نگهداری می كردند كه به این محل نگهداری موزه می گفتند كه در حال حاضر به محل نگهداری آثار هنری خود میگوئیم و برای تشكر از مزها با ادوات موسیقی مینواختند و جشن و پایكوبی میكردند كه به این موزیك می گفتند و به تزئینات داخل موزه كه بدون هیچ شكل هندسی خاص بود و از كنار هم قرار گرفتن قطعات مختلف برای نشان دادن یك طرح خاص بود موزائیك میگفتند كه پس از ورود اسلام به ایران واژه موزائیك به معرق تبدیل شد.
البته همانطور كه در تاریخچه معرق روكش و خاتم ذكر شده این هنر در مناطق مختلف دارای سبك ها و روش های مختلف می باشد و بسته به منطقه خاص خود و عوامل محیطی نوع اجرای آن متفاوت بوده است مثلاً معرق روكش به خاطر وجود صنعت روكش سازی در مصر باستان دارای قدمت حداقل 3000 سال قبل از میلاد می باشد ( رجوع شود به تاریخچه معرق روكش ) و معرق درون چوب ( رجوع شود به معرق سبك هندسی ) در جنوب شرقی آسیا با روش خاص كار می شده است.
اما در ایران به خاطر اینكه همزمان با ساخت بنا نما هم ساخته می شد می توان آن را خاصیت اصلی و پیدایش این سبك معرق دانست.
در ابتدا هنگام ساخت بنا ،‌ قسمتی كه نما كار می شد را قبلاً لعاب داده و همزمان در موقع ساخت درجای خود نصب می گردید ( آجر لعابدار ) سپس با پیشرفت تكنولوژی ساخت بناها جای نما را خالی گذاشته « معرق كاشی » و سطح را بعداً با قطعات مختلف پر می كردند .
در وسایل كاربردی مانند صندوقچه ها و شانه ها و ... چوبی اوایل عموماً از عاج و استخوان و سنگهای قیمتی كار می شد كه سپس این موارد جای خود را به چوبهای رنگی داد . جهت مطالعه بیشتر رجوع شود به تاریخ هنر ایران . »
متأسفانه بعلت كمبود منابع و مأخذهای مستند و اینكه كارهای كارشناسی شده در قدمت رشته های هنری بسیار به ندرت توسط خود ایرانیان انجام شده و حتی گاه ندانسته از تحقیقات مغرضانه مورخین و نویسندگان خارجی بهره برده اند این هنر ایرانی را دارای خواستگاه خارجی میدانند مثلاً رومیان برای كوچك جلوه دادن شكست خود از شاپور اول معرق سنگهای «موزائیك» كار شده در كاخ شاپور را كار اسیران رومی می دانند در صورتی كه عظمت و معماری خاص بكار رفته در آنجا را كه نشان دهنده تفكر و ذوق ایرانی است را نادیده می گرفتند . امید است كه جوانان عزیز ایرانی با تأمل در گذشته خود بهتر خود و كشور خویش را بشناسند . زیرا هنر و فرهنگ یك ملت هویت هر شخص می باشد

09381456002
09124127992
هنر بهتر از گوهر نامدار
هنرمند را گوهر آید به کار
تو را با هنر گوهر است و خرد
روانت همی از تو رامش برد

موضوعات
آمار سایت
بازدیدهای امروز : نفر
بازدیدهای دیروز : نفر
كل بازدیدها : نفر
بازدید این ماه : نفر
بازدید ماه قبل : نفر
تعداد نویسندگان : عدد
كل مطالب : عدد
آخرین بروز رسانی :